Grammatica - zinsbouw - uitleg - Taal ABC
Grammatica - zinsbouw - uitleg
Taalgroepnl.nl
Zinsbouw
1.
Het basisprincipe
Een zin heeft in ieder geval:
? een onderwerp: wie doet het?
? een persoonsvorm: wat doet hij of zij?
Een normale zin begint altijd met het onderwerp en persoonsvorm.
Voorbeelden:
? Emma wandelt. (Emma= onderwerp, loopt=persoonsvorm)
? Emma maakt de computer. (Emma= onderwerp, loopt=persoonsvorm,
de computer = lijdend voorwerp)
Soms staat er nog een werkwoord in de zin. Dat werkwoord staat dan aan het eind van de zin.
Voorbeelden:
? Emma wil wandelen.
? Emma gaat de computer maken.
Door onderwerp + persoonsvorm en overige werkwoorden aan de uiteinden van de zin te plaatsen,
kunnen we de zin in drie stukken verdelen:
1
2
3
onderwerp en
persoonsvorm
lijdend voorwerp (=wat)
meewerkend voorwerp (=aan wie)
tijd (wanneer)
plaats (waar)
manier (hoe)
overige werkwoorden
Emma gaat
een cadeau (=lijdend voorwerp)
geven.
Emma gaat
haar zus (meewerkend voorwerp) een cadeau
geven.
Emma gaat
Emma gaat
Emma gaat
morgen (=tijd) kleren
kopen.
morgen in Utrecht (=tijd +plaats) kleren
kopen.
morgen met mij in Utrecht (=tijd + manier + plaats) kleren kopen.
De volgorde tijd-manier-plaats is een goede richtlijn. Als je manier en plaats verwisselt, is dat niet zo
erg. Tijd komt altijd v¨®¨®r manier en plaats.
Bron: braint.nl, , Beter Nederlands (2008)
Grammatica - zinsbouw - uitleg
Taalgroepnl.nl
2.
Inversie
Wat gebeurt er bij inversie?
Je hoeft niet altijd met het onderwerp te beginnen. Soms begin je met het werkwoord of met een
ander deel van de zin. Het hangt ervan af welk deel van de zin je nadruk wilt geven.
Het is belangrijk om te onthouden dat de persoonsvorm altijd op de tweede plek in de zin blijft staan.
Bij inversie komt het onderwerp na de persoonsvorm. Je zet geen andere woorden tussen het
onderwerp en de persoonsvorm.
De persoonsvorm en het onderwerp wisselen alleen van plaats, de woorden zelf veranderen niet.
Er is ¨¦¨¦n uitzondering, namelijk de inversie van de 2e persoon enkelvoud (het persoonlijk
voornaamwoord jij): bij inversie schrappen we de letter t, die normaal aan de stam vastzit in
de tegenwoordige tijd. Deze uitzondering geldt alleen voor jij, niet voor de beleefde vorm u.
Normale zin:
Zin met inversie:
Zin met inversie:
Je gaat naar Utrecht.
Vandaag ga je naar Utrecht.
Ga je vandaag naar Utrecht?
Wanneer gebruiken we inversie?
1.
In een vraagzin met of zonder vraagwoord
Vraagwoord = wanneer, wat, waar, hoe, hoeveel, hoelang, waarom, welk¡
Voorbeelden:
Wat gaat ze op de markt kopen?
Zou je dat voor me willen doen?
2.
Als de zin met een tijdsbepaling begint (wanneer gebeurt het?)
Tijdsbepaling = nu, gisteren, om zes uur, vaak, soms, volgend jaar, vroeger¡
Voorbeelden:
Volgende week geeft ze een feestje.
Vanaf 21.00 uur zijn de gasten welkom op het feest.
3. Als de zin met een plaatsbepaling begint (waar gebeurt het?)
Plaatsbepaling = hier, in Engeland, overal, nergens, daar, op de fiets¡
Voorbeelden:
In de bus is ze haar tas kwijtgeraakt.
Nergens is een taxi te vinden.
4. Als de zin met extra informatie begint (dit kan van alles zijn)
Voorbeeld:
Vanwege een botsing was de weg afgesloten.
Als iedereen er is, gaan we koffiedrinken.
Bron: braint.nl, , Beter Nederlands (2008)
Grammatica - zinsbouw - uitleg
Taalgroepnl.nl
3.
Woordvolgorde in bijzinnen en hoofdzinnen
Hoofdzinnen zijn zelfstandige zinnen, bijzinnen zijn afhankelijke zinnen:
?
Sara spreekt perfect Engels.
(hoofdzin)
?
Sara, die tweetalig opgevoed is, spreekt perfect Engels.
(hoofdzin met een bijzin)
Een duidelijk verschil tussen hoofd- en bijzinnen is de woordvolgorde: in hoofdzinnen staat de
persoonsvorm meestal op de tweede plaats, in bijzinnen staat de persoonsvorm meestal verder naar
achteren:
1.
Gisteren gingen mijn buren op vakantie.
(hoofdzin)
2.
Sam houdt erg van lasagne.
(hoofdzin)
3.
Het regent heel hard.
(hoofdzin)
4.
Julia blijft thuis, omdat het heel hard regent.
(hoofdzin + bijzin)
5.
Mijn zus stelt voor om volgende week te gaan winkelen.
(hoofdzin + bijzin)
6.
Na drie keer aangebeld te hebben, ging zij weer weg.
(bijzin + hoofdzin)
Bijzinnen hebben niet altijd een persoonsvorm. In korte bijzinnen wordt de persoonsvorm vervangen
door het hele werkwoord(zie bij zin 5; gaan winkelen) of door een voltooid deelwoord (zie bij zin 6;
aangebeld) .
Bron: braint.nl, , Beter Nederlands (2008)
................
................
In order to avoid copyright disputes, this page is only a partial summary.
To fulfill the demand for quickly locating and searching documents.
It is intelligent file search solution for home and business.
Related download
- gratis zichtbaar nederlands ebook
- theorie schrijven grammatica en spelling voor nt2 leerders
- bijlage grammatica nt2
- handboek nederlands lannoo
- theorie schrijven grammatica voor nt2 leerders niveau b2
- m n digitale bibliotheek voor de nederlandse
- nederlandse grammatica
- grammatica zinsbouw uitleg taal abc
- a contrastive grammar of english and dutch contrastieve
- taal basisonderwijs
Related searches
- free abc printables for pre k
- abc world news tonight staff
- abc world news today
- abc news today in history
- abc news today headlines world
- abc nightly news cast members
- 6 abc world news tonight
- abc local news today
- abc world news headlines
- abc world news now cast
- abc world news tonight cast
- watch abc world news tonight